Muizengif verboden: veilige en effectieve alternatieven

Muizengif is vrijwel van de markt — wat nu?

Je hebt muizen in huis en je eerste gedachte is: muizengif kopen. In de praktijk vind je dat nauwelijks meer. Sinds 1 januari 2023 mogen particulieren geen rodenticiden op basis van anticoagulantia (bloedverdunners) of cholecalciferol (vitamine D3) meer gebruiken — die zijn voorbehouden aan gecertificeerde bestrijders. De middelen op basis van alfachloralose die daarna nog in de schappen lagen, zijn sinds 17 juni 2026 niet meer te koop.

Het verbod is ingevoerd om een goede reden: muizengif doodt niet alleen muizen, maar veroorzaakt ook secundaire vergiftiging bij roofvogels, uilen, egels en katten die vergiftigde muizen eten. Jaarlijks sterven er in Nederland duizenden dieren door doorvergiftiging via rodenticiden.

Maar geen zorgen — er zijn effectieve alternatieven die minstens zo goed werken, zonder de risico's van gif. In dit artikel leggen we uit waarom het verbod er is, welke alternatieven het beste werken, en hoe je muizen structureel kwijtraakt.

Waarom is muizengif aan banden gelegd?

Gezondheidsrisico's voor mens en dier

Muizengif op basis van anticoagulantia (zoals bromadiolon en brodifacoum) werkt als bloedverdunner. Een vergiftigde muis sterft niet direct — het duurt 3 tot 7 dagen. In die tijd wordt de muis een wandelend gifpakket voor elk dier dat hem eet. Dit heet secundaire vergiftiging en treft vooral:

• Roofvogels en uilen — buizerds, kerkuilen en torenvlaken zijn bijzonder kwetsbaar
• Huiskatten — katten die muizen vangen worden regelmatig vergiftigd
• Egels — eten insecten en kleine dieren die gif hebben binnengekregen
• Kleine kinderen — gifkorrels zien eruit als snoepjes en zijn aantrekkelijk gekleurd

Van 2023 tot nu: wat er precies veranderd is

Het verbod kwam in stappen. Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) voerde in 2023 het IPM-systeem (Integrated Pest Management) in: rodenticiden mogen alleen nog als allerlaatste redmiddel, en uitsluitend door gecertificeerde bestrijdingsbedrijven. Vanaf dat moment mochten particulieren geen middelen op basis van anticoagulantia of cholecalciferol meer gebruiken.

Wat na 2023 overbleef was alfachloralose, uitsluitend tegen muizen binnenshuis. Dat is geen aangewezen stof en valt daarom buiten het IPM-systeem. De toelating van de grote schapmiddelen op die stof — verkocht als onder meer Kruidvat Muizenlokdoos en Roxasect tegen muizen — is op 17 december 2025 ingetrokken. Daarna gold een aflevertermijn tot 17 juni 2026: tot die datum mochten winkels hun bestaande voorraad nog verkopen. Sindsdien liggen die producten er niet meer.

Volledig verdwenen is muizengif voor particulieren daarmee niet. Eén toelating voor niet-professioneel gebruik is nog geldig: Tomorin / Protect home express, eveneens op basis van alfachloralose, op dit moment tot 30 juni 2028. Het aanbod is dus smal geworden, niet nul. Daarnaast blijven voor gecertificeerde professionals onder strikte voorwaarden enkele middelen beschikbaar binnen het IPM-systeem.

De reden is steeds dezelfde geweest. Een vergiftigde muis wordt opgegeten door een kerkuil, een buizerd, een marter of de kat van de buren, en het gif hoopt zich op in de voedselketen. Dat heet secundaire vergiftiging, en het is precies wat een val niet doet.

De beste alternatieven voor muizengif

1. Muizenvallen — het meest effectieve alternatief

Muizenvallen zijn veruit het beste alternatief voor gif. Ze zijn direct dodelijk (geen lijdensweg van dagen), herbruikbaar, en vormen geen risico voor het milieu. Er zijn verschillende typen:

• Klapvallen: de klassieke muizenval met veermechanisme. Goedkoop, effectief en geschikt voor de meeste situaties. Lees onze uitgebreide vergelijking van muizenvallen.
• Lokdozen: een afgesloten behuizing met een klapval erin. Veilig voor huishoudens met kinderen en huisdieren.
• Diervriendelijke vallen: vangt muizen levend, zodat je ze elders kunt vrijlaten.

Altho Muizenvallen - 6 stuks

Compacte set van 6 muizenvallen. Geschikt voor binnen en buiten. Eenvoudig te plaatsen langs muren en looproutes. Herbruikbaar.

Bekijk product — €9,95

2. Staalwol — preventie die beter werkt dan gif

Gif bestrijdt de symptomen, niet de oorzaak. Zolang muizen je huis binnen kunnen komen, blijf je bestrijden. Staalwol is het meest effectieve materiaal om kieren en gaten te dichten: muizen kunnen er niet doorheen knagen vanwege de scherpe metaaldraden.

Controleer deze plekken als eerste:

• Rondom leidingen en kabels die door muren lopen
• Onder de voordeur en achterdeur (kier groter dan 6 mm)
• Bij de meterkast en waterleiding
• Ventilatieopeningen in de kruipruimte
• Rondom afvoerpijpen onder het aanrecht

Altho Staalwol 200 gram

Knaagwerende staalwol voor het dichten van kieren en gaten. Inclusief schaartje. Voorkom dat muizen en ratten binnenkomen. 200 gram, op maat te knippen.

Bekijk product — €11,95

3. Hygiënemaatregelen

Muizen komen je huis binnen op zoek naar voedsel en warmte. Door voedselbronnen weg te nemen, maak je je huis minder aantrekkelijk:

• Bewaar droog voedsel (pasta, rijst, muesli) in afsluitbare glazen of metalen potten
• Laat geen etensresten op het aanrecht liggen
• Maak kruimels direct op
• Houd de vuilnisbak afgesloten
• Ruim dierenvoer 's avonds op

Vergelijking: gif vs. vallen vs. preventie

Wanneer toch een professional inschakelen?

In de meeste gevallen kun je een muizenprobleem zelf oplossen met vallen en staalwol. Maar er zijn situaties waarin professionele hulp verstandig is:

• Grote plaag: als je dagelijks verse keutels vindt op meerdere plekken en muizen overdag ziet lopen
• Onbereikbare plekken: muizen in de spouwmuur, onder de vloer of in het plafond
• Herhaalde terugkeer: als muizen steeds terugkomen ondanks het dichten van gaten
• Gezondheidsrisico: bij grote hoeveelheden uitwerpselen of als iemand in het huishouden een verzwakt immuunsysteem heeft

Een gecertificeerd bestrijdingsbedrijf mag onder het IPM-systeem wél rodenticiden gebruiken als allerlaatste redmiddel, nadat andere methoden zijn geprobeerd.

Veelgestelde vragen